مقالات علمی - دکتر اسفندیار‌دشمن زیاری
مقالات مربوط به مديريت، اقتصاد، امور مالی، آموزش و پرورش، روانشناسي و مهارت آموزی صنعتی  
آخرين مطالب
پيوندهای روزانه

قابل توجه دانشجویان درس بودجه: به لینک زیر برای آشنایی با نحوه تهیه و تنظیم بودجه برای یک شرکت (کار عملی) مراجعه کنید:

" الگوي تهیه و تنظیم بودجه شركت‌ها"


 

نمایشی با عنوان "رفراندوم استقلال اسکاتلند"!؟

طی چند روز و هفته های گذشته اخبار دنیا و لاجرم کشور ما تحت تاثیر جریانی به نام "رفراندوم استقلال اسکاتلند از بریتانیا" قرار گرفته بود. در این میان، افراد و نهادهایی نیز در کشور ما موضوع را خواه موافق، خواه مخالف پیگیری و رصد می کردند. سرانجام نیز همانگونه که پیش بینی می شد با رای 55 به 45 رفراندوم به نفع انگلیس تمام شد!؟.

من تا کنون جایی ندیده ام کسی با دقت مسائل پشت پرده این جریان (نمایش) را مورد نقد و بررسی قرار داده باشد. به همین دلیل در این نوشته کوتاه سعی می کنم با دیدگاه و برداشت شخصی از تجارب تاریخی و رویدادهای مشابه گذشته و نتایج آن، متفاوت با سایرین به این جریان نگاهی بیاندازم.

متاسفانه ما مردمی هستیم تابع موج، احساسات بدون تعقل، زود باور و شتابان به محکمه و قضاوت نشستن و نتیجه گیری و حکم دادن!؟ شاید با خود نیاندیشیدیم که تفاوت ساختاری و قومی اسکاتلندی ها با انگلیسی ها چه میزان است که می خواهند از یکدیگر جدا شوند!؟ شاید فکر نکردیم که اینها از نظر دین و مذهب و نژاد و زبان و تاریخ و جغرافیا و فرهنگ و آداب و رسوم شبیه به هم هستند و وجه اشتراک دارند، یا نه!؟ با این وجود که مردم جزیره عمدتا از جهات مختلف یکسانی بیشتری نسبت به مردم سایر کشورهای اروپایی با هم دارند؛ منهای برخی آداب فرهنگی که اصولا در همه جای دنیا و هر کشوری با بالاترین سطح سنخیت و نزدیکی فرهنگی نیز وجود دارد. ممکن است بپرسید، پس چرا اینها خواستار استقلال بودند و یا رفراندوم برگزار شد!؟

شما را ارجاع می دهم به همین یکی دو ماه قبل و رویکرد مسعود بارزانی در خصوص رفراندوم استقلال کردستان عراق و موضع کشورهای غربی به ویژه بریتانیا. و همچنین موضع مخالف و سخت کشورهای خاور میانه مانند ایران، عراق، ترکیه و حتی عربستان سعودی و .... یادمان باشد که چندین سال پیش نخستین کسی که در اربیل فریاد "بژی کردستان (بزی یا زنده باد کردستان)" سر داد وزیر امور خارجه وقت انگلیس بود. کشوری که همواره یک پای تجزیه کشورهای دنیا بوده است. همیشه نقشه های جغرافیایی برای تکه تکه کردن کشورها در آستین دارد. در گذشته جدا کردن قفقاز از گرجستان تا ارمنستان و منطقه آران یا همین جمهوری استالین نامیده آذربایجان و افغانستان و بحرین از ایران. لبنان و سوریه از یکدیگر، پاکستان و بنگلادش از هند، تجزیه فلسطین و تغیر نام آن، فروپاشی امپراطوری عثمانی و بسیاری دیگر!؟ بدون هر گونه قضاوتی در مورد دلایل دیگری چون ضعف و بی عرضگی حکومت های مرکزی یا .... اصولا انگلیس مادر فتنه ی تجزیه طلبی در جهان است. لذا با توجه به این سابقه و بدنامی در بین مردم دنیا، به نظر می رسد این رویداد بتواند به عنوان ابزاری برای توجیه عملکرد آینده در اختیار استعمار قرار گیرد. شاید یکی از بهترین راه کارها برای رسیدن به اهداف استراتژیک برگزاری همین رفراندوم بوده باشد. در جایی که انگلیس می تواند ادعا کند؛ از خودم شروع کردم!!؟؟ در خصوص این رفراندوم جدای از واقعی یا سیاسی بودن آن، می توان چند نتیجه احتمالی به شرح زیر برای روباه پیر و سایر استعمارگران متصور شد:

1- مبرا کردن انگلیس از تسلط بر بخشهای جزیره و استثمار مردم، و همچنین ایجاد بستر ستایشگری از سوی سایر اروپاییان در این شو دموکراتیک و آزادمنشانه!؟

2- پدید آوردن زمینه ی فکری در کشورهای چند بخشی جهان برای توجیه برگزاری رفراندوم های مشابه!؟ کاری که سالهاست بخش عمده ای از استراتژی امپراطوری بریتانیا را تشکیل می دهد.

3- ایجاد بستر قانونی برای توجیه فروپاشی و جدا کردن مردم کشورها از یکدیگر؛ و دخالت احتمالی در امور داخلی آنها برای باجگیری بیشتر!؟

4- بستن دهان و بایکوت کردن مردم بخش هایی از بریتانیا که سالها آرزوی استقلال از این امپراطوری را داشتند.

در نتیجه؛ چرا ما باید این گونه نمایش ها را باور کنیم!؟ فکر نمی کنید این شوبازار بیشتر به زیان کشورهای چند بخشی و فاقد سلاح هسته ای و قدرت نظامی، سیاسی و اقتصادی برتر باشد!؟ اشغال کریمه و شرق اکراین توسط روسیه و تحویل سلاح های هسته ای اکراین در زمان سقوط اتحاد شوروی را نیز به یاد داشته باشید.

به نظر می رسد، این شو بیشتر به نسخه و بسته ی تبلیغاتی برای تجزیه طلبان کشورهای مختلف جهان به خصوص اسپانیا و شرق اروپا و.... شباهت دارد تا یک رویداد سیاسی!؟. جریان رفراندم استقلال اسکاتلند از انگلیس؛ درست مانند این است که در شهر مدینه رفراندوم استقلال از کشور عربستان برگزار شود!! مردم اسکاتلند و انگلیس دارای ویژگی های نزدیک بسیاری هستند. از یک نسل و نژاد و قوم و زبان و دین و مذهب و فرهنگ و تاریخ (حداقل از سال ۱۶۰۳ که دارای یک پادشاه شدند و یکم ماه مه ۱۷۰۷ که قانون اتحاد امضا شد) می باشند. اجرای چنین نمایشی بیشتر به طنز شباهت دارد تا یک کارکرد سیاسی دموکراتیک!؟

احتمالا دوباره دوستان خوش باور ما با ژست های آکادمیک خواهند فرمود؛ این بابا هم دایی جان ناپلئون انگلیس ساخته است و دچار توهم توطئه!؟ اگر این دایی جان را نساخته بودند خدا می داند در برابر امثال ما که به جای خود مو، پیچش آن را می بینیم چه پاسخ قابل عرضه ای داشتند؟ قضاوت با شما!

با سپاس و احترام

اسفندیار دشمن زیاری

[ شنبه بیست و نهم شهریور 1393 ] [ 2:18 ] [ دکتر اسفندیار دشمن‌زیاری ]

درآمدی بر مدیریت بحران

مقدمه

تاريخ توجه به واژه بحران (crisin) در ادبيات جهان به پنج  قرن پيش برمي‌گردد. در اين گذر طي دو صده گذشته به صورت آشكارتر واژه هاي (crisin) و (crise) در زبان انگليسي و فرانسه بيشتر نمايان شده است.

برابر گزارش‌هاي سازمان ملل متحد، زيان‌هاي ناشي از سوانح طبيعي در سطح جهان از سال 1990 تا كنون با ميانگين هر سال بيش از 40 ميليارد دلار دشواري‌هاي زيادي براي كشورها فراهم آورده است. عليرغم انباشت دارايي‌هاي سرمايه‌اي در كشورهاي توسعه يافته در مقايسه با كشورهاي درحال توسعه، اثرات اقتصادي اين بلايا و فجايع طبيعي به گونه مساوي بين تمام كشورهاي جهان تقسيم شده است. به عنوان نمونه، در نيمه دوم قرن بيستم كشورهاي توسعه يافته هزينه‌هاي ناشي از طوفان (گردبادها و سونامي) و كشورهاي درحال توسعه آسيب‌هاي اقتصادي ناشي از سيل را تحمل كرده‌اند. هزينه خسارات پديد آمده نيز به‌طور مساوي بين كشورهاي در حال توسعه و توسعه يافته توزيع شده است.

متاسفانه در كشور ما علي‌رغم وجود بستر بحران‌هاي اقتصادي، سياسي و حتي مديريتي كمتر به اين مهم توجه شده است. نگاهي به آمار جهاني نشان مي‌دهد كه ايران 6 بحران بزرگ ثبت شده در سال 2007 ميلادي را تجربه كرده است. از طرفي، وراي بحران سياسي يك سال گذشته، بحران بين‌الملي ناشي از تنش‌هاي مربوط به انرژي هسته‌اي، تحريم جامعه جهاني بر عليه ايران، بحران عدم اعتماد متقابل ميان مردم و دولت، حوادثي مانند آتش سوزي در چاه نفت كرمانشاه (نفت شهر)، بحران اقتصادي موجود، افزايش نرخ تورم و... همه مي‌تواند بيانگر نبود برنامه‌اي در خصوص مديريت بحران در كشور باشد؛ زيرا چنانچه به اين مهم توجه مي‌شد پيش از وقوع، اصل پيشگيري سر لوحه امور قرار داده مي‌شد. اين روزها با توجه به روند رو به رشد وقوع بحران در ابعاد وسيع ملي كه برخي اجتناب ناپذير و اما قابل پيش‌بيني و پيشگيري و پاره‌اي خودساخته مبتني بر فقدان شايسته سالاري در مديريت است، مسئولين كوشش مي‌كنند تا سازمان‌ها را مسلح به مديريت بحران نمايند. در همين مسير و به منظور مقابله با بحران‌ها به درستي نخستين گام را در ايجاد آگاهي مديران و كاركنان از طريق آموزش و برگزاري كارگاه‌، سمینار، همايش‌ و ...دانسته‌اند. يكي از اين كارگاه‌ها در تاريخ 23 خردادماه 1389 با دعوت از اينجانب (دشمن زیاری) توسط شركت بهره‌برداري صنايع نفت و گاز گچساران برگزار شد. لازم به ذكر است كه اين شركت يكي از با اهميت ترين شركت‌هاي نفتي كشور با توليد روزانه 750 هزار بشكه نفت و ميزان زيادي متر مكعب گاز بوده و بيش از 5000 كارمند در آن مشغول خدمت هستند.

در همين جا بر خود واجب مي‌دانم از بذل محبت و توجه مسئولين محترم شركت به خصوص مديرعامل عزيز، جوان و فرزانه جناب مهندس پاكدل، جناب مهندس رضايي مدير محترم آموزش، جناب مهندس خليلي مسئول بزرگوار و متعهد برگزاري همايش‌ها، جناب مهندس حميدرضا جوكار و .... به اين امر و استقبال و پذيرايي گرم اين عزيزان تشكر و سپاسگزاري نمايم. 

 شرايط امروز جهان:

دنياي امروز شرايط ويژه‌اي دارد كه ضرورت توجه به مديريت آن را اجتناب ناپذير مي‌كند. برخي از اين ويژگي‌ها به شرح زير است:

•        تشکيل دهکده جهاني

•        زندگي در جهاني با سيستم ارتباطي بسيار پيچيده

•        حوادث سريع و روزمره

مکان: شركت بهره برداري نفت و گاز گچساران

زمان ۲۳ خرداد ماه 1389

تنظیم و ارائه: دکتر اسفنديار دشمن‌زياري

متن کامل را در ادامه مطلب مطالعه فرمایید


موضوعات مرتبط: (مدیریت، اقتصاد و حسابداري)
ادامه مطلب
[ پنجشنبه پانزدهم خرداد 1393 ] [ 18:25 ] [ دکتر اسفندیار دشمن‌زیاری ]


فرآيند بودجه : تنظيم، تصويب، اجرا و كنترل

نويسندگان: دكتر اسفنديار دشمن زياري / دكتر علي رضا ثابتي

مركز پخش و انتشارات: موسسه كتاب مهربان نشر

تلفن: 6-66973175

[ چهارشنبه چهاردهم اسفند 1392 ] [ 17:29 ] [ دکتر اسفندیار دشمن‌زیاری ]
 

شرح ماجرا:

دوستي فرهيخته و نيازمند فراگيري، پيام زير را روي نظرات گذاشته بودند كه با رفتن به وبلاگ ايشان دلنوشته‌اي را ديدم كه سخت آزردم. از اين رو، گفتم شايد با نوشتن اين چند سطر هم او و هم خودم با آرامش بيشتر انگيزه حركت به سوي جلو را دو چندان كرديم.

دوشنبه 12 اسفند 1392 ساعت: 23:10              توسط:بارشین

 

سلام استاد گرامی در وبلاگ دوستان واشنایان ردطلایی قلمتان را گرفتم تا به معدن نوشته هایتان سرک کشیدم به وبلاگ من لطفا سربزنید خوشحال می شوم. البته مشتاق خواندن نظراتان هستم

سلامی از پس زلفهای مجعد و سیمین اینترنت که من به مثل دانشجو را ،گرفتار چشمان شیشه ایی رایانه نموده است.البته شکایتی نیست چرا که من خود دیده به دیدار دوست کردم باز درضمن منکر این نیستم و میدانم که سعی نابرده به جایی نرسد /مزد اگر می طلیی طاعت استاد ببر. حکایت من شرح مشتاقی و هجر کتاب است گفتم به مثال دانشجو ... دانش را در کجا باید جست ،زلفکان تاب خورده اینترنت کفاف من نادان را می دهد؟ تا به کی باید با صد هزار حیله ونیرنگ والبته قاچاقی وارد کتابخانه دانشگاهای آزاد شدو دانشگاه دولتی  مخصوصا کتابخانه سلمان یا میرزا ... چنان در اول راه ورود جلو م را گرفتند ...ای... برای کتابهای خاک گرفته دلم گرفت کاش من هم چون دانشجوهای دولتی دارای ارزش بودم کاش طرح غدیر برای ما پیام دوری ها هم بود کاش درهای کتابخانه ها راحداقل به روی اهلش باز میشد

انان که درها را روی من بستند دزد علمند نه من که اتش دانستن چشم عقلم را کور کرده  از بی کتابی خسته ام خسته سپاس از اینکه درد دلم راخواندید اگر جمله هایم نادرست بود اگر حرفهایم ناروا به بزرگی خود عفو کنید. اما حقمه میتوانستم دانشجوی دولتی باشم اما کچل اباد باز حداقل با کارت غدیر میشد چندتا کتابجانه را رفت و بی منت دید افسوس اول برای خودم دوم برای جامعه ایی که کتابخانه براش ی رویاست برای دکترا مث ادم درس می خونم وقید همه چی هم میزنم 

----------------------------------------------------------------------------------------------

پاسخ:

درود بر شما بارشين عزيز

درد شما را مي فهمم و افسوس مي‌خورم اما بايد ادامه داد و روشنگري كرد. با وجود دشواري در اين مسير كه شايد در دسترس‌ترين ابزار موجود باشد!

                              

امروزه، بر كسي پوشيده نيست كه از نخستين كاركردهاي مديریت رده بالا و فرادست هر نظام اجتماعي، دانايي، تخصص و داشتن تجربه بسنده و كافي در امور اجتماعي و كاركردهاي اساسي و بنيادين مديريت مي‌باشد. كاركردهايي مانند برنامه‌ريزي، سازماندهي، هماهنگي، رهبري، كنترل و نظارت، بودجه‌بندي (مالي، فرهنگي، زماني و...)، مديريت منابع انساني و غيره كه هسته و مغز شتاب بخش نيروي بهينه‌سازي و سازندگي جامعه مي‌باشد. مهمترين كارهايي كه مديران رده بالا دست كم بايد اندك آشنايي با آنها داشته باشند.

در فرآيند هدايت و رهبري هر جامعه‌اي، نخست گام، گزينش كساني است كه به درستي بدانند چه كاري بايد انجام دهند. از اين رو، تا هنگامي كه شايسته سالاري در رده‌هاي مديريت، از بالاترين تا پايين ترين انجام نشود، چنين روندي پيوسته و ادامه‌دار خواهد بود. فردوسي 1000 و اندي سال پيش به گفته جمشيد چنين مي‌سرايد:

سپاهي نبايد كه با پيشه ور

به يك كار هر دو بجويند هنر

چو اين كار او جويد او كار اين

پرآشوب گردد سراسر زمين

همانگونه كه سخن سراي بزرگ پارس گفته است؛ كار سپاهي به گونه اي است و كار پيشه ور به گونه‌ي دگر كه با هم متفاوت‌اند. چنانچه اينها را جابجا كرد و بر كار يكديگر گمارد، همه امور به هم مي‌ريزد. زيرا، هر كسي را بهر كاري ساخته‌اند!. به بياني، هر كسي بر اساس تمايل دروني و يا جبر زمانه به سويي رفته و آموزش يك فن را ديده است، پس بايد در همان كار گمارده شود. اگر جامعه ما مي‌خواهد به سمت پيشرفت حركت كند، لازم است جايگاهي به عنوان رانت و وابستگي به مسئولان براي اداره يك سازمان به زباله‌دان تاريخ ريخته شود. اگر استاد دانشگاهي منبر رفت و مسئله ديني گفت حتما روحاني گرامي هم مي‌تواند رياست دانشگاه و مدرسه را بر عهده گيرد. مكانيك بايد مكانيكي كند و مدير، مديريت!؟ فردوسي شعر مي‌سرايد و نقال شاهنامه خواني مي‌كند!

به نقل از امام علي (ع) نخست پيشواي شيعيان جهان: عدالت اجتماعي عبارت است از قرار گرفتن هر چيز در جاي مناسب خود!. براي نمونه استكان روي نعلبكي و پارچ درون سيني!؟

برابر سخن انديشمندانه و ژرف بالا، بايد گفت؛ در يك نظام اجتماعي مدعي پيروي از يك مكتب معنوي، بزرگان يا افراد مقدس مربوطه، بايد و لاجرم در همان چارچوب مشخص ايدئولوژيك گام برداشته شود!؟ سخن پيشواي بزرگ شيعيان (ع) چنين مي‌رساند كه هر كسي را بهر كاري ساختند!. از اين رو، رهبران معنوي يك ايدئولوژي و باور كه پيوسته ريزنما و جزئيات نظريِ آشكار يا پنهان آن را به گوش ديگران مي‌خوانند، نخست خود بايد كنشگر و عمل كننده باشند تا ديگران هم از آنها ياد بگيرند و عمل كنند. نه چون آن گوينده منبري باشند كه دستور و فتواي بريدن تيكه فرش را در صورت خيس شدن توسط كودك داد؛ آنگاه كه به خانه رفت و ديد همسرش چنان كرده است، با ناراحتي فرياد زد آن را براي ديگران گفتم و نه خودمان!؟ همين است كه آن مسئول كتابخانه هنوز نمي‌داند بايد به مشتاقان خدمت كرد و نه كارت داران!؟

در قرون ميانه همين غرب وحشي (به قول سياسيون حاكم) كه در آنجا پاپ تنها نماينده خدا بود و مردم گوسفنداني كه بايد شير مي‌دادند و پشمشان چيده مي‌شد تا حضرات براي رضاي خدا مصرف كنند و به بركت سر خود سند بهشت اخروي به جاي جهنم كنوني به آنها عطا مي‌شد، بادي به نام رنسانس در 800 و اندي سال پيش و يا به عبارتي 1000 سال پس از پديد آمدن دانشگاه گندي شاهپور در ايران، وزيدن آغاز نمود. امروز نتيجه آن، خلاف آنچه مسئولين ما در از بين رفتن و نابودي آنها مي‌گويند، در توسعه و پيشرفت و بالندگي و تحميل نظرشان به كشورهايي چون ما و باجگيري آشكار، به آساني ديده مي‌شود!!. چرا!؟

اينان باور داشتند كه "Wright man on the right job"! به اين معنا كه كار را به كاردان بسپاريد!. آزمون و تمرين اين بيان و گزاره‌ي انديشمندانه را مي‌توان در رفتار و كردار يك اقتصاد دان سه سده پيش ديد. 245 سال پيش آدام اسميت تقسيم كار (يعني كار كردن با توجه به دانش و مهارت فرد و آنچه بلد است) را براي نخستين بار در يك كارخانه سوزن سازي پياده كرد. برآيند و نتيجه آن 17 برابر شدن توليد بود. همان كاري كه استخانف روسي در معادن ذغال سنگ اتحاد شوروي پيشين انجام داد و توليد 25 برابر افزايش يافت. اين كار در حالي بود كه در آن بستر جغرافيايي مباني و شعارهاي باوري و ايدئولوژيك و مذهبي ما وجود نداشت و كسي هم ادعاي جانشيني و نمايندگي خدا را نمي‌كرد و برخي هم به طور كلي خدا را قبول نداشتند!؟. اينان تنها از راه به دست آوردن تجربه و انديشه كردن جنبيدند و حركت كردند. كاري كه نتيجه همنوايي، هم حركتي و معادل گزاره‌هاي مقدسي چون "وشاورهم في الامر" و "امرهم شورا بينهم" بود كه باورمندان ما پيوسته شعار آن را مي‌دهند.

بايد دانسته شود كه در هزاره سوم با توجه به گسترش كاركردها و سازمان‌ها هرگز يك نفر نمي‌تواند بحرالعلوم (درياي دانش‌ها) و همه فن حريف باشد!؟. چنين امري ميسر نخواهد شد مگر با شركت دادن بي قيد و شرط همه افراد يك جامعه، يك سازمان، يك خانواده و...... در امور خويشتن! در اين دوران ديگر تنها تصميم يك نفر براي يك سازمان با هر گستردگي و گنجايشي منسوخ شده است!.

اما هزاران افسوس و دريغ كه ما تنها بر سخن كردن استواريم مانند كوه و هنوز درك نكرده‌ايم كه: "دو صد گفته چون نيم كردار نيست"!؟ پيوسته شعار و حرف و ... آنها هم به تازش خود در مسير توسعه ادامه مي دهند!؟ هر چند اميد مي‌رود كه سرانجام روزي از اين خواب خرگوشي بيدار شويم و پيوستگي درد، در جايي توقف و ايست كند.

با توجه به موارد بالا، نگارنده بر اين باور است؛ تا انباره و حافظه گذشته و تاريخي ما از رويدادها كوتاه مدت بماند و به زودي آنچه بر سر ما آمده فراموش شود، همين روند ادامه خواهد داشت. به بياني فراموشي گذشته زهر و سم مهلك و كشنده بر آينده مردم است. بنابراين، اگر انديشه ما دگرگون نشود و با شتاب به سوي گسترشِ گنجايش و ظرفيت آن پيش نرويم اميدي به بهبودي شرايط و همگامي با دنياي پيشرفته وجود نخواهد داشت. شايد در دسترس ترين ابزار موجود روشنگري باشد كه خود موجب بالندگي و توسه‌ي زيرساخت‌هاي فرهنگي است. چنين كاري تنها با همگاني كردن و اتحاد و همبستگي يك جامعه پديد خواهد آمد. هر فرد بايد اين حس را داشته باشد كه مي‌تواند بر فرايند اجتماعي شدن پيشرفت، تاثير بگذارد. همه در گرو ديگري جنبيدن هرگز كارساز نخواهد بود. بايد هر فرد خود را در گردي و دايره جامعه حس كند. چه او را به بازي بگيرند چه خود با هر ابزاري بازي گري كند.

پاينده باشيد - دشمن زياري

 

 

[ چهارشنبه چهاردهم اسفند 1392 ] [ 16:20 ] [ دکتر اسفندیار دشمن‌زیاری ]
در اين بخش به منظور آگاهي متخصصين و كارمندان تازه‌كار مالي، يك الگوي فرضي براي شركت‌هاي دولتي و خصوصي آورده‌ مي‌شود. لازم به ذكر است كه اين فرايند بر اساس مراحل چهار گانه تنظيم بودجه دولتي (تهيه، تنظيم و پيشنهاد بودجه، تصويب بودجه، اجراي بودجه، كنترل بودجه) تدوين شده است. اين مراحل اعتباري بوده و هر متخصصي بر اساس شرايط و سليقه خود مي‌تواند آنها را جابجا و يا تغير دهد.

 مقدمه:

شرح كوتاهي از عنوان، تاريخچه، نوع فعاليت سازمان (بازرگاني، خدماتي، صنعتي، آموزشي و....) مكان و گستره فعاليت، شركا يا سهامداران و....؛ در اين بخش آنچه مورد نظر شركت در سال بودجه‌اي است، آورده مي‌شود.

 مراحل:

1- بررسي سياست‌هاي مالي سازمان و تنظيم اهداف بودجه سالانه:

در اين مرحله بايد سياست‌هاي سازمان كه معمولا در قالب چشم‌اندازها تهيه و تنظيم مي‌شوند، مورد بررسي قرار گرفته و اهداف سالانه بودجه بر آن اساس تدوين شوند.

مثال:

سياست‌ها: سياست‌ها عبارتند از خط‌مشي‌هاي كلي كه مديران شركت براي يك سال مالي از چشم‌اندازهاي بلندمدت استخراج كرده‌اند. نمونه‌هايي از سياست‌هاي يك شركت:

·       توسعه گستره فعاليت‌ها در مناطق جغرافيايي (محله‌هاي يك شهر، شهرهاي يكي استان يا يك كشور)

·       غني‌سازي شغلي بر اساس آموزش كاركنان

·       بالا بردن كيفيت كالا و خدمات

·       جلب رضايت مشتري

اهداف: عبارتند از نتايج قابل اندازه‌گيري كه در طول يك سال مالي قرار است شركت به آن ها دست يابد. مانند:

·         راه‌اندازي دو محل ارائه خدمات و فروش كالا در مناطق شهري ......

·         برگزاري دوره چهار هفته‌اي آموزش بازاريابي براي بازاريابان شركت؛

·         افزايش رضايت مشتريان در حد بيست درصد؛

 2- ترسيم نمودار سازماني: مشخص كردن تعداد كاركنان همراه با پست سازماني و شرح وظايف هر يك و.... به منظور شناخت منابع انساني موجود و تهيه فهرستي از امكانات، ساختمان‌ها، ماشين‌آلات و......؛

3- مشخص كردن ميزان سرمايه و طرق سرمايه گذاري: در اين مرحله ميزان سرمايه كلي شركت اعم از ثابت، جاري، بدهكاران و..... و طرق سرمايه گذاري در جدول آورده مي‌شود.

4- بررسي تراز مالي سال گذشته و تهيه صورت سود و زيان و تعيين و پيش‌بيني منابع درآمد: در اين مرحله به منظور مشخص كردن سود ويژه و منابع درآمدي سال آينده، لازم است پس از تعيين موجودي با محاسبه منابعي كه مي‌توان از آن ها سرمايه مورد نياز را كسب كرد، جدول و يا جداول تنظيم شوند. توضيح روش‌هاي مورد استفاده براي پيش‌بيني درآمد (ميانگين يا حد متوسط، روش سنجيده منظم و....)  ضروري است.

نمونه جدول تعيين منابع مالي سال‌ بودجه‌اي

عنوان

ميزان درآمد

موجودي

22000

فروش كالا

25000

ساير(وام و...)

35000

جمع

82000

 5- تخمين و برآورد هزينه: در اين مرحله بايد نسبت به فهرست بندي صورت هزينه‌هاي سال مالي آينده و قرار دادن در جداول مربوطه شبيه جدول درآمدها اقدام شود.

نمونه جدول برآورد هزينه

صورت هزينه

ميزان

حقوق و دستمزد

22000

بستانكاران

25000

اقساط وام

35000

جمع

82000

 6- تخصيص اعتبار(تقسيم درآمد روي هزينه‌ها): در اين مرحله لازم است بر اساس جدول هزينه‌ها اعتبار مورد نياز هر يك از بخش‌هاي سازمان را درجداول مربوطه شبيه نمونه زير براي هر يك از صورت‌هاي هزينه مشخص نمود.

نمونه جدول تخصيص اعتبار

حقوق و دستمزد كاركنان

ميزان

كاركنان استخدامي

12000

كاركنان قراردادي

6000

مشاورين

4000

جمع

22000

 7- تهيه جدول زماني مراحل اجراي بودجه: در اين مرحله لازم است زمان ابلاغ و شروع به صدور حواله براي واحدهاي مختلف سازماني مشخص شود. استفاده از برنامه زمان‌بندي (تهيه نمودار گانت يا سي. پي. ام) در نحوه كنترل اسناد و مدارك هر مرحله كمك خواهد كرد.

 8- كنترل بودجه: در اين مرحله بايد با مشخص كردن نحوه گزارش تفريغ بودجه (فراغت از بودجه در پايان سال مالی) جهت كنترل اينكه آيا رديف‌هاي هزينه در محل هاي پيش بيني شده مصرف شده است يا خير مسير نظارت و كنترل بودجه را براي واحد حسابرسي تعيين نمود.

9- تحليل بودجه: در اين مرحله لازم است تحليل علمي و مستدل كوتاهي (6، 7 سطري) از وضعيت موجود و دلايل تنظيم چنين برنامه مالي جهت آگاهي مديران، هيئت مديره و تصويب كنندگان بودجه آورده شود. اين تحليل مي‌تواند مباحثي مانند امكان انعطاف يا عدم انعطاف رديف‌هاي هزينه يا درآمد در صورت نياز با توجه به حوادث غير مترقبه، احتمال کسری بودجه و یا مازاد درآمد و ....... را در بر گيرد.

نكات مورد توجه براي دانشجويان عزيزي كه با اينجانب درس دارند:

 

-    حداكثر 10 صفحه كافي است.

-    مي‌توانيد به شركت‌ها و سازمان‌ها مراجعه و پيشنهاد تنظيم بودجه سالانه به آنها بدهيد (با مشاوره استاد).

-    در صورت مراجعه و عدم پذيرش مسئولين، اصرار بر گرفتن اعداد و ارقام بودجه آنها نداشته باشيد. زيرا اصولا اطلاعات عددي محرمانه است. لذا فقط مي‌توانيد شيوه تنظيم بودجه، عناوين درآمد، فهرست هزينه، زمانبندي اجرا و... را دريافت كنيد.

-    در صورت عدم دسترسي به ادارات، مي‌توانيد به صورت فرضي و ذهني و بر اساس مراحل فوق برنامه مالي را تهيه كنيد.

-    اعداد بزرگ براي درآمد و هزينه نيازي نيست. دو رقم كافي است.

-    حداكثر زمان تحويل و ارائه در كلاس دو هفته مانده به آخرين جلسه كلاسي است.

-    توجه داشته باشيد كه كار عملي شما علاوه بر ميزان نمره اعلام شده، تاثير زيادي بر نمره نهايي دارد. پس دقت كنيد.

-     كاركنان شركت نبايد كمتر از ۵۰ نفر باشند.

-     پرسش‌هاي خود را هر هفته در شروع كلاس مطرح نماييد تا راهنمايي شويد.

تهیه و تنظیم دكتر اسفنديار دشمن‌زياري

[ چهارشنبه سی ام بهمن 1392 ] [ 15:24 ] [ دکتر اسفندیار دشمن‌زیاری ]

دانشجويان گرامي:

برای دانلود کتاب آموزش پاور پوینت اینجا کلیک کنید

برای آموزش پاور پوینت اینجا کلیک کنید

براي ديدن و استفاده از الگوي تنظيم بودجه اينجا كليك كنيد

------------------------------------------------------------

عصر ايران: دولت تدبیر و امید با محوریت حسن روحانی رئیس جمهور لایحه بودجه سال 93 کل کشور را در موعد مقرر قانونی، یعنی هفته قبل، به مجلس شورای اسلامی تقدیم کرده است.


به گزارش مهر این لایحه که نخستین بودجه دولت یازدهم نام گرفته است، می‌تواند به نوعی نشان‌دهنده رویکرد‌های جدید دولت تدبیر و امید به اقتصاد هم باشد.

با توجه به اهمیت موضوع، در جدول ذیل منابع و مصارف عمومی لایحه بودجه سال 93 با قانون بودجه سال 92 مقایسه شده است.

جدول منابع و مصارف عمومی لایحه بودجه سال 1393 (ارقام به هزار میلیارد ریال)


ردیف منابع لایحه 1393 قانون 1392 ردیف مصارف لایحه 1393 قانون 1392
1 منابع غیرنفتی 1.172 1.468 1 هزینه های جاری دولت 1.430 1.281
1-1 درآمد حاصل از هدفمندسازی یارانه ها (سهم دولت) - 90 1-1 یارانه (فصل چهارم) 212 228
1-2 سود سهام شرکت های دولتی 115 130 1-2 جبران خدمات کارکنان (فصل اول) 631 538
1-3 درآمدهای مالیاتی 661 561 1-3 رفاه اجتماعی (فصل ششم) 308 248
1-4 سایر 396 687 1-4 سایر 275 267
2 منابع حاصل از نفت 778 637 2 اعتبارات عمرانی 378 564
2-1 فروش نفت خام و میعانات گازی 778 637 2-1 پیوست شماره 1 (طرح های ملی) 182 256
2-2 مابه التفاوت نرخ ارز - - 2-2 ردیف های متفرقه 14 225
2-3 استفاده از حساب ذخیره ارزی - - 2-3 طرح های عمرانی استانی 55 83
        3 بازپرداخت بدهی های دولت (تملک  دارایی های مالی) 142 259
  جمع 1.950 2.105   جمع 1.950


موضوعات مرتبط: (مدیریت، اقتصاد و حسابداري)
[ سه شنبه بیست و ششم آذر 1392 ] [ 0:0 ] [ دکتر اسفندیار دشمن‌زیاری ]
........ مطالب قدیمی‌تر >>

.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

به نام خدا
هدف این مجموعه ارائه مقالات علمی تخصصی جهت استفاده دانشجویان و همه علم دوستان گرامی است. ارائه هر گونه نظری در هر چه پر بارتر کردن مطالب موثر خواهد بود.
باسپاس:
دکتر اسفندیار دشمن زیاری
امکانات وب